چالش های کیفیتی بتن آماده

چالش های کیفیتی بتن آماده

در کشور زلزله خیز ایران اهمیت کیفیت بتن آماده مصرفی در پروژه ها دو چندان است. حال آنکه پس از هر زلزله یکی از مهمترین دلایل خسارات و تلفات زیاد آن استفاده از بتن غیر استاندارد عنوان میشود. در ادامه به چندین چالش کیفی در رابطه با بتن اشاره می کنیم.

1.امکان ساخت بتن ساز های با دست یا خلاطه:

متاسفانه در برخی نقاط شهر تهران و بسیاری از شهرستانهای استان تهران و سایر استانها در کشور شاهد ساخت بتن سازه ای با دست یا وسایلی مانند بتونیر و خلاطه هستیم و در این نقاط شهرداریها و نظام مهندسی و سایر متولیان کیفیت ساخت وساز منفعل به نظر میرسند. این در حالی است که طبق بندهای 4-2-7-9 و 2-1-7-9 مبحث نهم مقررات ملی ساختمان اختلاط بتن سازه ای با دست مجاز نیست و به دلیل وجود الزام در این بندها به پیمانه کردن مواد اولیه ساخت بتن به روش توزین و عدم امکان اینکار در روش ساخت با بتونیر و خلاطه، این رو شها ممنوع میباشند.

2.کیفیت نامناسب ریزدانه (ماسه) در اکثر نقاط کشور:

با توجه به اینکه سهم سنگدانه ها در بتن های متداول حدود 75 درصد بتن می باشد کیفیت آنها نقش بسیار مهمی در کیفیت بتن دارد. از طرف دیگر به دلایل اقتصادی و فنی متعددی ده ها سال در کشور ریزدانه ها به غیر از موارد خاص و برخی پروژه های ملی به شکل نامطلوبی تولید شد ه اند و در اوایل دهه 80 شمسی در ایران که استاندارد ملی سنگدانه بتن به شماره 302 تدوین شد به دلیل ضعف صنعت تولید سنگدانه، ضوابط دانه بندی ریزدانه را به خاطر عدم دسترسی به ریزدانه مطابق استاندارد ASTM به شدت تغییر دادند و سهلگیرانه کردند که متاسفانه این موضوع تاکنون ادامه دارد و اجرایی شدن کامل استاندارد ملی 302 فعلی هنوز به شکل واقعی انجام نشده است و نتیجه این موضوع این است که باید با مصرف سیمان بیشتر به سختی به مقاومت فشاری مورد نظر دست پیدا کرد و در عین حال به دلیل فقدان مقدار ریزدانه (فیلتر) عبوری از الکهای شماره 50 و 100 در ماسه های تولیدی، بتن حاصله در صورت نیاز به پمپ شدن که تقریبا همیشه نیاز است به هیچ وجه پمپ پذیری مناسبی ندارد و در حین پمپاژ ناگزیر به اضافه کردن آب غیر مجاز به بتن در محل پروژه می گردند که منجر به کاهش شدید مقاومت و دوام بتن می شود بنابراین حتی اگر در آزمایشگاه به سختی مقاومت حاصل بشود عموما در محل پروژه به دلیل ذکر شده، افت شدید مقاومت مشاهده خواهد شد. البته تعداد انگشت شماری از کارخانجات بتن آماده با استفاده از پمپ های بتن بسیار قوی و یا اصلاح فیلر و یا استفاده از مواد افزودنی روا نکننده بعضا توانسته اند بر مشکل غلبه نسبی داشته باشند که در مقایسه با رقبایشان در بازار امری غیر اقتصادی است. طبق بند3-3-2-9-9 مبحث نهم مقررات ملی ساختمان در بتن پرمقاومت که موضوع چشم انداز بتن سال 1404 ایران تعریف شده است مدول نرمی ریزدانه بتن بین 5/ 2 تا 2/ 3 پیشنهاد شده که تقریبا دستیابی آن برای تولیدکنندگان بتن آماده غیر ممکن است و به شکل انبوه و صنعتی یافت نمی شود.

3.سنگدانه بازیافتی غیرمجاز :

در برخی شهرها ممکن است سنگدانه ناشی از خردایش نخاله حاصل از تخریب ساختمان ها و گودبرداری ها به شکل تفکیک نشده و غیرمجاز شبانه تولید شود و قبل از بامداد روز بعد به بتن تبدیل شده و در سازه ها ریخته شود زیرا یا ارزانتر تمام می شود و یا اساسا ممکن است برخی کارخانجات تولید سنگدانه در حاشیه شهرهای بزرگ دسترسی به مخلوط و منابع اولیه برداشت ندارند و یا معادنشان تمام شده است!

4.سیمان :

چند معضل در سیمان های تولیدی بعضا مشاهده می شود که از آن جمله به موارد زیر می توان اشاره کرد :

  • تولید زیاد سیمان در کشور و عدم وجود بازار مصرف متناسب با آن کارخانجات سیمان را بعضا با کوه های کلینکر در محوطه رو باز ر وبه رو کرده که خود عامل مهمی در افت کیفیت سیمان حاصله است.
  • وجود تصور نادرستی که می گوید اگر سیمان با استاندارد ملی تطابق داشت پس برای بتن ساز های مناسب است!! موضوع مهم این است که استاندارد ملی سیمان یک چارچوب حداقل برای تولید تعیین میکند و با توجه به کاربردهای مختلف سیمان در صنعت ساختمان در صورت نیاز به مصرف در بتن ساز های حتما باید الزامات بیشتری را تامین کند و با انجام آزمایشات در بتن، بررسی های لازم صورت بپذیرد که موضوع فوق خود سرفصلی مفصل است. البته تعدادی از کارخانجات سیمان کشور همانند کشورهای پیشرفته به این حوزه ورود کرده اند و با ایجاد آزمایشگاه بتن مناسب اصلاحات لازم را روی سیمان انجام داده اند و مرتب کنترل می نمایند.

5.کمبود نیروی کار ماهر و لزوم آموزش :

واحد تولید و حمل و پمپاژ و جایدهی بتن در قالب سازه ای عموما فاقد آموزش های لازم می باشند که به دلیل عملکرد بسیار پایین سازمان های مرتبط همچنان معضل جدی در راه دستیابی به بتن و سازه بتنی مناسب می باشد.

6.تجهیزات و ماشین آلات تولید حمل و پمپاژ :

در سطح کیفیت و تکنولوژی مناسب و روز به شکل عام و کلی در کشور تامین نیست و مشکل قیمت هنگفت و تعرفه گمرک و غیره مزید بر علت می باشد.

7.کیفیت پایین آموزش تکنولوژی بتن :

دانش ناکافی برخی مهندسان مجری در اجرای صحیح سازه بتنی و مهندسین ناظر در نظارت بر نکات کلیدی و مهندسین طراح پروژه ها (با تهیه نقشه های ناقص و سفارش نادرست بتن در نقشه ها) و تفسیر نادرست نتایج بعضا به دلیل سطح پایین کیفیت و زمان ناکافی آموزش در دانشگاه ها معضلی قابل تامل است.

8.آزمایشگاه ها :

وجود آزمایشگاه هایی که توسط دستگاه های اجرایی مختلف با سلایق مختلف تایید صلاحیت شده اند و عدم هماهنگی روش ها و بعضا آزمایشگاه های فاقد پروانه صلاحیت معتبر در حوزه آزمایشاتی که انجام می دهند، متاسفانه شرایط نامطلوبی را برای بررسی وضعیت واقعی کیفیت بتن پروژه ها ایجاد کرده است.

نویسنده : علیرضا رحمتی

نوشته شده در 1397-10-23 بتن 0 150

نظر خود را به اشتراک بگذاریدپاسخ دهید

شما باید وارد شوید تا بتوانید نظر دهید.

منو